Nadir görülen ancak erken tanı konulduğunda başarıyla yönetilebilen akustik nörinoma (vestibüler schwannoma), vestibüler sinirin kılıf hücrelerinden köken alan iyi huylu bir tümördür. Akustik nörinoma belirtileri sinsi başlar ve yıllarca fark edilmeyebilir; bu nedenle uyarı işaretlerini bilmek kritik önem taşır.
Akustik Nörinoma Nedir?
Teknik adıyla “vestibüler schwannoma” olan bu tümör, iç kulak ile beyni birleştiren VIII. kranyal sinir (vestibülokohlear sinir) boyunca gelişir. Tüm intrakranyal tümörlerin yaklaşık %8-10’unu oluşturur. Büyük çoğunluğu sporadik (kendiliğinden) gelişir; küçük bir kısmı nörofibromatozis tip 2 ile ilişkilidir.
Büyüme hızı genellikle yavaştır; bazı tümörler yıllarca sabit kalabilir.
Akustik Nörinoma Belirtileri
1. Tek Taraflı Yavaş Gelişen İşitme Kaybı
Akustik nörinoma belirtileri içinde en sık karşılaşılan (%95 vakada) semptomdur. İşitme kaybı genellikle yüksek frekanslarda başlar ve yavaş ilerler. Telefon konuşmasını tek kulakla anlama güçlüğü erken bulgular arasındadır.
2. Tek Taraflı Tinnitus (Kulak Çınlaması/Uğultusu)
Yüksek perdeli, sürekli çınlama ya da uğultu tarzında tinnitus, habersizce başlayabilir. Her zaman işitme kaybıyla birlikte gitmez; zaman zaman izole tinnitus ilk semptomu olabilir.
3. Denge Bozukluğu ve Dengesizlik
Yoğun dönen vertigo atakları akustik nörinomada görece nadirdir (%20’den az). Daha tipik olan, kişinin “hafifçe sallantılı yürüdüğünü”, “karanlıkta dengesinin bozulduğunu” hissetmesidir. Kronik, ilerleyici dengesizlik tetikte olunması gereken bir belirtidir.
4. Kulakta Dolgunluk ya da Basınç Hissi
Kulakta süregelen dolgunluk hissi, özellikle tek taraflı ise, nörinoma araştırması için yeterli bir neden oluşturur.
5. Yüzde Uyuşma veya Karıncalanma (İleri Evrelerde)
Tümör genişledikçe komşu yüz sinirini (VII. kranyal sinir) etkileyebilir. Yüzde uyuşma, karıncalanma ya da nadir durumlarda yüz felci ileri evre bulgusudur.
Akustik Nörinoma Tanısı
Şüphe varlığında gadolinyumlu MRI altın standart tanı yöntemidir. Odyolojik testler tanıyı destekler:
- Saf Ses Odyometrisi: Asimetrik işitme kaybı
- ABR (İşitsel Beyin Sapı Yanıtı): Sinir iletimindeki gecikme
- Vestibüler Testler (VNG, vHIT): Etkilenen taraftaki vestibüler fonksiyon kaybı
Tedavi Seçenekleri
Tedavi tümörün boyutuna, büyüme hızına ve hastanın durumuna göre belirlenir:
- Aktif izlem (“watch and wait”): Küçük, yavaş büyüyen tümörlerde
- Stereotaktik radyocerrahi (Gamma Knife): Orta büyüklükte tümörlerde
- Mikrocerrahi: Büyük ya da hızlı büyüyen tümörlerde
Sık Sorulan Sorular
Akustik nörinoma yaşamı tehdit eder mi?
İyi huylu bir tümördür. Ancak tedavi edilmeden büyürse beyin sapını sıkıştırarak ciddi sorunlara yol açabilir. Büyük çoğunluğu erken evrede yakalanır.
Akustik nörinoma her iki kulakta olur mu?
Vakların %95’i tek taraflıdır. İki taraflı nörinoma, nörofibromatozis tip 2 hastalığının belirgin göstergesidir.
İşitme kaybı olunca MRI çekilmeli mi?
Tek taraflı, açıklanamayan işitme kaybı veya tinnitus varlığında nörinomayı dışlamak için MRI önerilir.
Tek taraflı işitme kaybı ya da süregelen tinnitus yaşıyorsanız değerlendirme için başvurabilirsiniz. Vertigo neden olur ve nistagmus nedir sayfalarımızda ek bilgi bulabilirsiniz.
Kaynaklar:
– Stangerup SE, Caye-Thomasen P. Epidemiology and Natural History of Vestibular Schwannomas. Otolaryngol Clin North Am. 2012. PubMed
– Kanzaki J, et al. Guidelines for the diagnosis and treatment of acoustic neuroma. Auris Nasus Larynx. 2003.
