Akdeniz Vertigo Merkezi

Akdeniz Vertigo Merkezi

Servikojenik Vertigo: Boyun Kaynaklı Baş Dönmesi

✓ Prof. Dr. Mustafa Deniz Yılmaz tarafından yazıldı ·

Servikojenik vertigo, boyun kaynaklı baş dönmesi ve dengesizlik tablosudur. Servikal omurga propriosepsiyonunun bozulmasıyla oluşur. Diğer vertigo nedenlerinden ayırt edilmesi güçlü bir “dışlama tanısı”dır; ancak boyun fıtığı, servikal artrit veya whiplash sonrası görülebilir.

Servikojenik Vertigo Nedir?

Servikojenik vertigo, boyun yapılarından (fasüt eklemleri, kaslar, bağlar ve diskler) kaynaklanan bozuk propriosepsiyon nedeniyle oluşan dengesizlik hissidir. Beyin dengeyi korumak için iç kulak, görme ve servikal propriosepsiyon sinyallerini birlikte kullanır. Boyun propriosepsiyonunun bozulması bu dengeyi bozar ve hasta sallanma, dengesizlik hisseder.

Nedenleri

  • Whiplash (kamçı yaralanması): Trafik kazası sonrası klasik neden.
  • Servikal artrit / spondilozis: Yaşlanma, uzun süreli yanlış postur.
  • Servikal disk hernisi: Bası ve inflamasyon.
  • Miyofasiyal ağrı sendromu: Trapez ve sternokleidomastoid kas tetik noktaları.
  • Postural bozukluklar: “Forward head posture” (ileri baş posturü), uzun ekran kullanımı.
  • Servikal cerrahi sonrası: Geçici propriosepsiyon bozukluğu.

Belirtiler

  • Boyun hareketleri veya duruşları sırasında tetiklenen dengesizlik.
  • Sallanma, yüzme hissi; rotatuar dönme tipik değildir.
  • Boyun ağrısı ve gerginliği (zorunlu olarak eşlik eder).
  • Oksipital (ense) baş ağrısı.
  • Görsel bulanıklık, konsantrasyon güçlüğü.
  • Uyku bozukluğu ve yorgunluk.

Kritik fark: Gerçek vertigonun aksine nistagmus veya şiddetli bulantı/kusma yoktur. İşitme değişikliği bulunmaz.

Teşhis: Diğerlerinin Dışlanması

Servikojenik vertigo teşhisi bir “dışlama tanısı”dır; önce diğer vertigo nedenleri dışlanmalıdır:

  1. VNG / vHIT: Normal; periferik vestibüler sistemi dışlar.
  2. Dix-Hallpike manevrası: Negatif; BPPV’yi dışlar.
  3. Odyometri: Normal; Meniere ve akustik nörinomu dışlar.
  4. Boyun MR/BT: Servikal patolojiyi saptar.
  5. Servikal torsiyon testi: Hasta oturur pozisyonda baş sabit kalırken gövde çevrilir; sadece servikojenik vertigoda belirtiler tetiklenir (bu test hassas değil ama spesifiktir).

Tedavi

1. Servikal Fizik Tedavi

Temel tedavi bileşenidir. Manuel terapi, postural düzeltme, servikal mobilizasyon, derin boyun flexor güçlendirme egzersizleri. Haftada 2-3 seans önerilir, toplam 6-8 hafta.

2. Medikal Tedavi

  • NSAID (ibuprofen, naproksen) ağrı ve inflamasyon için.
  • Kas gevşeticiler (kısa süreli).
  • Amitriptilin düşük dozda kronik ağrıda.

3. Vestibüler Rehabilitasyon

Bakış stabilizasyon ve denge egzersizleri servikojenik bileşenin üzerine binen sekonder adaptasyon sorunlarını giderir.

4. Postural Eğitim ve Ergonomi

Çalışma pozisyonu düzeltmesi, ekran yüksekliği, boyun şeklinde uyku yastığı, süreli mikromolalar.

5. Enjeksiyon Tedavisi

Dirençli olgularda tetik nokta enjeksiyonu, fasüt blokajı veya oksipital sinir blokajı seçenek olabilir.

Prognoz

Doğru teşhis ve disiplinli fizik tedaviyle hastaların yüzde yetmişinde 8-12 hafta içinde belirgin iyileşme görülür. Kronik servikal patolojilerde tam iyileşme zor olabilir ama yaşam kalitesi belirgin artırılır.

Sıkça Sorulan Sorular

Boyun fıtığı baş dönmesi yapar mı? Evet. Servikal disk hernisi servikal propriosepsiyonu bozarak servikojenik vertigoya yol açabilir.

Boyun masajı çare olur mu? Kalifiye bir fizyoterapist tarafından yapılan manuel terapi faydalıdır. Kontrolsiz “chiropractic” manipulasyonlar nadiren vertebral arter diseksiyonu gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir; deneyimli ellerde yapılmalıdır.

Stres servikojenik vertigoyu artırır mı? Evet. Stres boyun kaslarının gerginliğini artırır, bu da semptomları şiddetlendirir. Stres yönetimi tedavi planının parçası olmalıdır.

İlgili Sayfalar

Ek Bilimsel Kaynaklar

Bu konudaki güncel bilimsel çalışmalara uluslararası medikal veritabanlarından erişebilirsiniz:

google
Nurgül Kurukoç
14 Kasım 2025
google
Altun
27 Ekim 2025
google
Nihal Kıcıman
10 Ekim 2025
google
Ppa Aas
13 Eylül 2025
google
Uğur K
23 Ağustos 2025
google
Tuğba K
14 Ağustos 2025
google
esra İskender
28 Temmuz 2025
google
esra ildirar
23 Temmuz 2025
google
Emine Barut
4 Temmuz 2025
google
Büşra Doğmuş
26 Haziran 2025
google
umut danışman
24 Haziran 2025
google
zeynep yokuslu
21 Haziran 2025
google
Tahsin Uğurgil
21 Haziran 2025
google
Halil Göktürk
17 Haziran 2025
google
google
N G
16 Haziran 2025
google
Sinem Sayalı
16 Haziran 2025
google
Oktay BAŞKURT
16 Haziran 2025
google
Adaada
16 Haziran 2025
google
Melisa Akyel
11 Haziran 2025
google
Serap
12 Mayıs 2025
google
Özgür Şanver
16 Nisan 2025
google
Kamile Yağcı
16 Nisan 2025
google
Esma Yılmaz
13 Nisan 2025
google
Hatice Yılmaz
3 Nisan 2025
google
hazar yılmaz
27 Mart 2025
google
Fatma Kılıç
18 Mart 2025
google
Samet Bayar
12 Mart 2025
google
Ecem Taş
11 Mart 2025
google
suna csray
10 Şubat 2025
google
google
google
Bedirhan Çelik
31 Ocak 2025
google
Ömer Kahraman
21 Ocak 2025
google
Gulfidan Cansu
10 Ocak 2025
google
google
Özlem YILMAZ
4 Ocak 2025
google
Samet Şahin
4 Ocak 2025
google
şükrü erkara
10 Aralık 2024
google
Nur ÜRPER
6 Aralık 2024
google
google
cigdem topcuoglu
12 Kasım 2024
google
mesut Engindeniz
12 Kasım 2024
google
Selda çetin
12 Kasım 2024
google
murat çakır
12 Kasım 2024
google
Ali Erbütlü
9 Kasım 2024
google
İsmail Akdut
9 Kasım 2024
google
Seda Ozdem
9 Kasım 2024
google
Sedat Polat
18 Ekim 2024

Formu Doldurun,

Sizi Arayalım

Akdeniz vertigo merkezi icon
Blog

Diğer makalelerimiz

Vertigonuzun gerçek sebebini öğrenin!

Baş dönmesi ve dengenizle ilgili sorunların kaynağını anlamak, doğru tedaviye giden ilk adımdır. Uzman ekibimizle bireyselleştirilmiş bir değerlendirme için randevunuzu alın ve sağlığınıza yeniden kavuşun.

Tıbbi Uyarı: Bu web sitesindeki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve kişiye özel tıbbi tavsiye, tanı veya tedavi yerine geçmez. Herhangi bir sağlık şikayetiniz için mutlaka hekiminize başvurun. KVKK Aydınlatma Metni · Gizlilik Politikası