1986 yılında Alman nörologlar; diğer nörootolojik hastalıklar ile açıklanmayan, dönme şeklinde değil de daha çok dengesizlik hissi atakları ve yürüyüş bozukluğu ile kendini gösteren bir hastalık tespit ettiler ve bu hastalığa postural fobik vertigo adını verdiler. Günümüzde fobik postural vertigo pppd olarak da bilinen bu tablo, kronik subjektif dengesizliğin en sık nedenlerinden biri kabul edilmektedir.
Fobik Postural Vertigo Pppd: Klinik Değerlendirme
Fobik Postural Vertigo Pppd konusu, vertigo ve denge bozuklukları alanında dikkatle ele alınması gereken bir başlıktır. Bu rehberde fobik postural vertigo pppd ile ilgili güncel klinik bilgi, tanı yaklaşımı ve tedavi seçenekleri Prof. Dr. Mustafa Deniz Yılmaz tarafından sunulmaktadır. Fobik Postural Vertigo Pppd konusunda merak ettiğiniz tüm detayları, klinik bulguları ve uzman önerilerini aşağıdaki bölümlerde bulabilirsiniz.
Postüral Fobik Vertigo Belirtileri;
- Bu hastalar genelde dışarıdan bakıldığında dengeyle ilgili muayenesi tamamen normal olmasına rağmen dengesizlik hissederler.
- Baş dönmesi genellikle tam bir dönme şeklinde değil, sersemlik ve dengesizlik hissi şeklindedir; fobik postural vertigo pppd tablosunda bu his genellikle gün boyu sürer.
- Kalabalık ve kapalı ortamlarda (AVM, sinema) yada araç tutması, merdivenden yukarı çıkma gibi durumlarda dengesizlik şikayetleri tetiklenerek ortaya çıkar.
- Hastalık genelde obsesif kompulsatif ve mükemmeliyetçi kişiliklerde daha çok görülür.
- Genellikle nörolojik muayene, görüntüleme (MR), laboratuvar testleri (VNG ,VHIT,VEMP) testleri tamamen normaldir.
- Bu hastalığın başlangıcı daha önce baş dönmesi hikayesi olan (bppv (kristal kayması),vestibüler nörinit, vestibüler migren vb.) kişilerde daha sık görülmekle birlikte uzun süreli duygusal bir stres de bu hastalığın başlamasında etkili olmaktadır.
- Bu belirtiler arttıkça hastalar kendilerini daha çok kısıtlamaya ve günlük hayattaki işlerini yapmamaya başlar. Zamanla sosyal ortamlarından uzaklaşırlar.
Postüral Fobik Vertigo Tedavisi
Postüral fobik vertigonun tedavisinde denge fizik tedavisi (vestibüler rehabilitasyon) büyük önem taşımaktadır. Özellikle hastaya günlük hayatta zorlandığı hareketler temel alınarak egzersizler belirlenmektedir. Bunun dışında bilinçlendirme, bilişsel davranışsal terapi, psikoterapi ve ilaç tedavisi de fobik postural vertigo pppd tedavisinde sıkça başvurulan diğer yöntemlerdir. Doğru bir tanı ve bireyselleştirilmiş yaklaşımla fobik postural vertigo pppd hastalarının büyük kısmında belirgin iyileşme sağlanabilmektedir.
Ek Bilimsel Kaynaklar
Bu konudaki güncel bilimsel çalışmalara uluslararası medikal veritabanlarından erişebilirsiniz:
Sıkça Sorulan Sorular
Postüral fobik vertigo (PPPD) nedir?
Postüral fobik vertigo, 1986 yılında tanımlanan ve günümüzde Persistan Postüral-Algısal Baş Dönmesi (PPPD) olarak bilinen kronik bir denge bozukluğudur. Klasik dönme hissi yerine sürekli dengesizlik, yürürken sallanma ve ayakta dururken sabitsizlik şeklinde kendini gösterir. Hastalık genellikle akut bir vestibüler olayın (vestibüler nörinit, BPPV, panik atak) ardından beynin denge bilgilerini yanlış işlemeye devam etmesiyle ortaya çıkar.
PPPD belirtileri nelerdir?
En tipik belirti üç ay veya daha uzun süre devam eden günlük dengesizlik ve sallanma hissidir. Şikayetler ayakta durmak, yürümek, kalabalık ortamlar, hareketli görsel uyaranlar (market rafları, trafik, ekran kaydırma) ile artar; uzanınca azalır. Buna eşlik eden anksiyete, konsantrasyon güçlüğü ve yorgunluk sıktır. Klasik atak şeklinde dönme görülmez; bu yönüyle BPPV ve Meniere’den ayrılır.
PPPD tanısı nasıl konur?
Tanı klinik kriterlere dayanır. Bárány Society 2017 tanı kriterleri kullanılır: en az 3 ay süren dengesizlik, dik pozisyon ve görsel uyaranla artma, başka bir hastalıkla açıklanamama. Vestibüler testler (VNG, vHIT, posturografi) genellikle normal veya hafif bozuktur. MR ile santral patolojiler dışlanır. Doğru tanı için nörootoloji veya KBB uzmanı değerlendirmesi şarttır.
PPPD nasıl tedavi edilir?
Tedavi üç ayak üzerine kuruludur: vestibüler rehabilitasyon, bilişsel-davranışçı terapi ve ilaç tedavisi. Vestibüler rehabilitasyon beynin denge sinyallerini yeniden kalibre etmesini sağlar. SSRI/SNRI grubu ilaçlar (sertralin, venlafaksin) düşük dozda etkilidir; ancak ilaç kararı mutlaka doktor tarafından verilmelidir. Tedaviye yanıt aylar içinde gelişir, sabır gerektirir.
PPPD geçer mi, ne kadar sürer?
PPPD kronik bir tablodur ancak doğru tedaviyle hastaların büyük çoğunluğunda belirgin düzelme sağlanır. Tedavisiz bırakılan vakalarda şikayetler yıllarca sürebilir. Erken tanı ve multidisipliner yaklaşımla 6-12 ay içinde günlük yaşam kalitesinde ciddi iyileşme görülür. Tedaviyi yarıda bırakmamak ve tetikleyici kaçınma davranışından uzak durmak önemlidir.
PPPD ile panik atak aynı şey mi?
Hayır, ancak iki tablo sıklıkla iç içe geçer. Panik atak ani başlayan, dakikalar içinde zirve yapan korku ataklarıdır; PPPD ise sürekli dengesizlik hissidir. PPPD hastalarında anksiyete ve panik atak komorbiditesi sıktır ve tedavinin parçası olarak ele alınmalıdır. Uzun süreli dengesizlik şikayetiniz varsa öncelikle KBB/nörootoloji değerlendirmesiyle vestibüler nedenlerin dışlanması gerekir.
Fobik Postural Vertigo Pppd İlgili Kaynaklar ve Yazılar
Benzer Konular
Fobik Postural Vertigo Pppd İlgili Görseller
Fobik Postural Vertigo
PPPD Nedir? Kalıcı Baş Dönmesi ve Dengesizlik Hissinin Tanısı
